در همایش روز آموزش، پژوهش و فناوری در دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران مطرح شد؛

نباید اقدامات مدیریتی در جنگل‌های شمال کشور را متوقف کنیم

12 03 2025 15:39

کد خبر : 59540897

تعداد بازدید : 165

رئیس دانشکده منابع طبیعی دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران گفت: نباید اقدامات مدیریتی در جنگل های شمال کشور را متوقف و منوط به تهیه طرح های مدیریت پایدار جنگل کنیم.

به گزارش روابط عمومی دانشکدگان ، دکتر مقداد جورغلامی، رئیس دانشکده منابع طبیعی دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران  در همایش روز آموزش، پژوهش و فناوری   " هفته منابع طبیعی که با شعار «همدلی و وفاق برای حفظ منابع طبیعی» و به همت دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران و سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری و با همکاری اتحادیه انجمن‌های علمی منابع طبیعی و محیط زیست و موسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور که در دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران برگزار شد، با اشاره به بیانات مقام معظم رهبری در روز درختکاری گفت: در مراسم روز درختکاری، ۱۵ اسفند ۱۴۰۳ فرمودند درخت‌کاری سرمایه‌گذاری است؛ در واقع آینده‌نگری است، تولید ثروت است.

همین نهال چند وقت دیگر تبدیل خواهد شد به یک درخت؛ اگر درخت میوه باشد، یک نوع ثروت است، اگر چوب باشد، یک نوع ثروت است. شما با کاشتن نهال سود میبرید و ضرر نمیکنید؛ این یک جنبه‌ی مسئله‌ی نهال‌کاری است. یک جنبه‌ی دیگرش این است که عامل سلامت هوا است.

درخت و کشتزارها در بهبود فضای زندگی و وضع هوا تاثیر دارند؛ بنابراین محیط زیست هم از این کاشت نهال و درخت بهره‌مند میشود که محیط زیست مسئله مهمی است، محیط زندگی انسان است و انسانها حتماً به محیط زیست احتیاج دارند.

در ادامه، توصیه فرمودند که نهضت ملی درخت‌کاری، که سال گذشته آغاز شده و به‌خوبی پیش رفته، باید جدی گرفته شود و دستگاه‌های دولتی با تبیین و کمک‌های عملی، مردم را در این مسیر یاری کنند. 

دکتر جور غلامی با بیان اینکه این سخنان، نقشه راهی روشن برای ما در حوزه منابع طبیعی ترسیم می‌کند و ما در دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران، به‌عنوان یکی از مراکز علمی پیشرو در این عرصه، خود را متعهد به تحقق این رهنمودها می‌دانیم بیان داشت:  در آخرین روز هفته منابع طبیعی، گرد هم آمده‌ایم تا از اهمیت آموزش، پژوهش و فناوری در حوزه منابع طبیعی و آبخیزداری سخن بگوییم و  فرصتی است تا بار دیگر به نقش بی‌بدیل این سه رکن در حفظ و توسعه پایدار منابع طبیعی کشورمان تأکید کنیم.

رئیس دانشکده منابع طبیعی اذعان داشت: سازمان منابع طبیعی برای هفته منابع طبیعی برنامه‌ها و پوش‌های متنوعی را تدارک دیده بود که یکی از ابتکارات بسیار خوب سازمان منابع طبیعی، نمایشگاه دستاورد‌ها و توانمندی‌های منابع طبیعی و آبخیزداری بود که به مناسبت هفته منابع طبیعی دایر شد، و شرکت‌های دانش بنیان، سازمان‌ها و تشکل‌های مرتبط با منابع طبیعی، توانمندی‌ها و محصولات جدید خود را به نمایش گذاشتند.

رئیس دانشکده منابع طبیعی دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران اذعان کرد: در برنامه هفتم توسعه، سازمان های منابع طبیعی و آبخیزداری و حفاظت محیط زیست کشور از نظر قانونی تکالیفی دارند که از جمله آن ها می توان به عملیات آبخیزداری، کاهش سطح کانون های بحرانی فرسایش، افزایش ضریب حفاظتی و ... اشاره کرد. در مسیر رسیدن به دستاوردهای این برنامه دو مشکل عمده وجود دارد.

ضرورت توسعه و حمایت از تعاونی ها

جورغلامی این دو مشکل را شامل اعتبارات مالی و نیروی انسانی موردنیاز دانست و مطرح کرد: از نظر اعتبارات مالی شاید رویکردهای سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور و به تبع آن سازمان حفاظت محیط زیست تا حدودی تغییر کند. برای تحقق این اهداف چند پیشنهاد دارم که یکی از آن ها ایجاد کانال های مالی جدید با تاکید بر مشارکت فعال ظرفیت جامعه محلی و احیای مسئولیت اجتماعی شرکت هاست.

وی پیشنهاد دیگر را توسعه و حمایت از تعاونی ها دانست و با اشاره به اینکه تعاونی ها سال هاست رنگ و بوی خود را ندارند که می توانند احیا شوند، عنوان کرد: بسترسازی برای اعطای تسهیلات بانکی برای بهره برداران و مجریان طرح های منابع طبیعی جهت ایجاد و توسعه کسب و کارهای طبیعت محور و گسترش سازوکارهای تامین مالی مردمی با تقویت صندوق حمایت از توسعه منابع طبیعی دیگر پیشنهادات هستند.

رئیس دانشکده منابع طبیعی دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران اذعان کرد: سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور مجاز است که از مشارکت مجریان، بهره برداران و افراد بومی و واجد شرایط در قالب تعاونی ها برای اجرای عملیات های مختلف استفاده کند که این فرصت خوبی برای جلب مشارکت فعال جوامع محلی در تمامی مراحل اجرای طرح ها با استفاده از رویکردهای اجتماعی تسهیلگری است.

همکاری‌های مشترک در حوزه اجرا، تحقیقات و دانشگاه

دکتر جورغلامی این همایش را نمادی از همکاری تحقیقات و آموزش با بخش اجرا دانست و با بیان اینکه این یعنی رکن آموزش، پژوهش و تحقیقات بتواند در خدمت سازمان منابع طبیعی و محیط زیست قرار گیرد، مطرح کرد: دانشکده منابع طبیعی با 60 سال سابقه، حدود 65 نفر عضو هیئت علمی و حدود 500 دانشجو در مقاطع تحصیلات تکمیلی، می تواند در خدمت محیط زیست و منابع طبیعی قرار گیرد.

وی با بیان  اینکه همکاری‌های مشترک در حوزه اجرا، تحقیقات و دانشگاه  می‌تواند در سه سطح کلیدی شکل بگیرد اظهار داشت:  می توان در واگذاری نظارت و ارزیابی طرح ها و پروژه های منابع طبیعی به دانشگاه‌ها و متخصصین ، استفاده از ظرفیت فارغ‌التحصیلان و دانشجویان، توجه به موضوعات فناوری و هوشمندی در مدیریت منابع طبیعی همکاری کرد.

دکتر جور غلامی گفت: هدف از این همکاری، تقویت جنبه کارآفرینی در رشته‌های کشاورزی و منابع طبیعی است. یکی از راهکارهای مؤثر برای مقابله با کمبود نیروی انسانی در این حوزه، بهره‌گیری از ظرفیت‌های علمی و آموزشی دانشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی است. 

وی خاطر نشان کرد: علاوه بر این، ایجاد بسترهای کارورزی و مشارکت دانشجویان در پروژه‌های میدانی، راهکاری عملی برای جبران کمبود نیروی انسانی به شمار می‌رود. فراهم آوردن فرصت‌های کارورزی، امکان حضور مستقیم دانشجویان در پروژه‌های اجرایی را فراهم می‌کند. این تجربه، ضمن افزایش مهارت‌های عملی، روحیه کارآفرینی و مسئولیت‌پذیری را در آن‌ها تقویت می‌کند. در نهایت، این همکاری می‌تواند به تقویت ارتباط بین دانشگاه و صنعت، افزایش بهره‌وری در بخش کشاورزی و منابع طبیعی، و تربیت نسلی کارآفرین و توانمند منجر شود.

 توجه به موضوعات فناوری و هوشمندی در مدیریت منابع طبیعی

وی با اشاره به این که دانشگاه تهران، به‌عنوان یکی از برجسته‌ترین مراکز علمی کشور، با برخورداری از بیش از ۵۰ متخصص در حوزه هوش مصنوعی، ظرفیت بالایی برای ایفای نقش در مدیریت هوشمند منابع طبیعی دارد افزود: فناوری‌های نوین، از سنجش از دور، پهپادها و هوش مصنوعی، یادگیری ماشین تا زیست فناوری، می‌توانند تحول عظیمی در حفاظت و مدیریت جنگلها، مراتع، و حوضه های آبخیز ایران ایجاد کنند. با این حال، موفقیت این فناوری‌ها نیازمند سرمایه‌گذاری دولتی، همکاری بین‌المللی (برای انتقال دانش و تجهیزات)، و توانمندسازی جوامع محلی است. ادغام دانش بومی با فناوری‌های روز، کلید دستیابی به توسعه پایدار در مدیریت منابع طبیعی ایران خواهد بود.

دکتر مقداد جور غلامی  با اشاره به اینکه معضلات حوزه آب همه ما را نگران کرده است، اذعان کرد: همکاری بین سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری، دانشگاه و بخش تحقیقات می تواند در سطوح مختلف شکل گیرد و با بهره گیری از ظرفیت فارغ التحصیلان و دانشجویان با استناد به قانون افزایش بهره وری به ویژه در حوزه های اشتغال، مهارت آموزی و کارورزی گام های موثری برداشته شود.

رئیس دانشکده منابع طبیعی دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران این امر را مستلزم هم افزایی بین این سه مجموعه دانست و با تاکید بر ضرورت سرمایه گذاری دولتی عنوان کرد: پیشنهاد می شود طرح های موردنظر سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری به صورت پایلوت اجرا و نتایج ارزیابی شود و سپس در عرصه های گسترده تری بتواند به مرحله اجرا در بیاید.

فعالیت مطلوب جنگل های آموزشی و پژوهشی

دکتر جورغلامی خاطرنشان کرد: سطح جنگل های آموزشی و پژوهشی دانشگاه های مهم تهران، تربیت مدرس، کشاورزی و منابع طبیعی گرگان و ساری در مجموع 14 هزار هکتار یعنی کمتر از 0.7 درصد سطح جنگل های شمال است. ارزیابی های ما نشان می دهد که جنگل های آموزشی و پژوهشی فعالیت های خود را به خوبی انجام داده و می دهند.

وی ادامه داد: از سال 96 که بحث توقف طرح های جنگلداری پیش آمد، همه فعالیت های تحقیقاتی ما هم در آنجا تحت تاثیر قرار گرفت، انصاف نیست که بیش از 60 سال کار و تلاش بی وقفه اساتید، همکاران، دانشجویان و مدیران بخش های مربوطه هدر برود. در صورت عدم وجود جنگل های مذکور مانند بیمارستانی خواهیم بود که امکانات بیمارستانی و بالینی در اختیار نداریم.

رئیس دانشکده منابع طبیعی دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران با تاکید بر اینکه نباید اقدامات مدیریتی در جنگل های شمال کشور را متوقف و منوط به تهیه طرح های مدیریت پایدار جنگل کنیم، اظهار کرد: اقدامات فنی و حفاظتی احیای عرصه های خالی مرمت و نگهداری از زیرساخت ها باید مانند سابق انجام شود. امید است این همایش فرصتی برای ساختن آینده ای سبزتر و پایدارتر برای ایران فراهم کند.

گفتنی است ؛ در پایان مراسم از دانشجویان برتر کارشناسی ، کارشناسی ارشد و دکتری دانشکده منابع طبیعی ، انجمن علمی ماهی شناسی ایران، اساتید برتر گروه های دانشکده منابع طبیعی ، دانش آموخته ی برگزیده ، انجمن ارزیابی محیط زیست ایران ، اتحادیه انجمن ها ی علمی منابع طبیعی و محیط زیست ،انجمن آبخیزداری ، انجمن گیاهان دارویی، جمعیت همیار کرج، اولین بانوی دانش آموخته ی  گروه جنگل دانشکده منابع طبیعی ، پژوهشگران برتر سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری ، پژوهشگران برتر موسسه تحقیقات  جنگل ها و مراتع کشور تقدیر و تشکر به عمل آمد.